Septentriones

Septentriones

Het concert wordt geopend met de Acht Russische Volksliederen (opus 58) van Anatoli
Ljadov (1855-1914). Ljadov (een leerling van Rimski-Korsakov) verzamelde het materiaal
voor deze korte stukken zelf tijdens reizen door Rusland. Het is een orkestsuite die voor onze
bezetting (tien blazers plus contrabas) werd gearrangeerd door Nick Thomas. Het bestaat uit
de volgende delen:
(1) een religieus lied ( ‘Gospodi pomjani’, het ‘Kyrie’ van de Russisch-orthodoxe liturgie);
(2) een kerstliedje (‘Koljada-Maleda’);
(3) een melancholiek klaaglied (‘Protjazjnaja’);
(4) een schertsliedje (‘Sjoetotsjnaja’, met als titel ‘Ik danste met een mug’);
(5) een ‘Bilina’ (een simpele, vaak herhaalde melodie waarop steeds andere teksten
worden gezongen) met als titel ‘De legende van de vogels’;
(6) een wiegenliedje (‘Kolibelnaja’);
(7) een danslied (‘Pljasovaja’);
(8) een volksdans (‘Chorovodnaja’).

Van de Britse componist Ruth Gipps (1921-1999) speelden wij eerder al het stuk ‘Seascape’.
Vandaag staan er twee delen uit haar Wind Sinfonietta (opus 73, uit 1989) op het
programma. Net als in het dertig jaar eerder geschreven Seascape gebruikt zij het
veelkleurige palet van het blazersensemble om ‘landschappen’ te schilderen, in de pastorale
traditie zoals ze die onder andere van haar leraar Vaughan Williams had meegekregen. Het
stuk werd geschreven voor het Rondel Ensemble, waarin Gipps’ zoon Lance Baker hoornist
was. Dat verklaart wellicht het feit dat de eerste hoornpartij enkele virtuoze passages bevat.
De Zwitserse componist, dirigent en fluitist Franco Cesarini (geb. 1961) schrijft vooral
werken voor harmonie en fanfare, maar heeft ook voor andere orkesten en ensembles
gecomponeerd. Zijn driedelige Divertimento opus 4 is, net als het stuk van Ljadov, een suite
gebaseerd op volksliedjes. Het eerste komt uit Finland en heet ‘Minun kultani kaunis on’
(‘Mijn geliefde is mooi’). Ook het tweede liedje is Fins: ‘Taivas on sininen’ (‘De hemel is
blauw’). Het derde komt uit Bulgarije en heeft de (onuitspreekbare en onvertaalbare) titel
‘Lqga me Georgi’.

Max Reger (1873-1916) schreef ‘Träume am Kamin’, zijn laatste pianowerk (opus 143), in
1915. De complete cyclus bestaat uit twaalf karakterstukken, waarvan Willem Luijt er zes
bewerkte voor blazersensemble. Van die bewerking spelen wij de eerste drie: (1) larghetto;
(2) con moto en (3) molto adagio.. Gezien de titel zou je verwachten: muziek om bij weg te
dromen bij het haardvuur. Maar ondanks het warme en meestal rustige karakter van deze
stukken zitten ze (zoals altijd bij Reger) harmonisch behoorlijk complex in elkaar. Dus niet
zozeer voor de luie stoel maar eerder om voor op het puntje van je stoel te gaan zitten.
We besluiten ons programma met nóg een Max. Max Brauer (1855-1918) is minder bekend
geworden dan Reger, maar heeft toch ook een aantal interessante laat-romantische stukken
geschreven, waaronder twee opera’s. Zijn suite ‘Pan’, voor tien blaasinstrumenten en
contrabas, waarvan wij drie delen uitvoeren, speelt in op de interesse in de Griekse
mythologie die aan het eind van de 19 e eeuw bestond. De godheid Pan heeft verscheidene
componisten geïnspireerd; denk aan ‘Syrinx’ van Debussy en ‘Pan og Syrinx’ van Nielsen. In
de suite van Brauer staat niet zozeer de achtervolging van Syrinx door Pan centraal, maar
meer de opgewekte stemming die we aantreffen in zijn rijk van satyrs en nimfen. Het eerste
deel, ‘Eintritt in Pans Gebiet’, laat dat opgeruimde karakter goed horen in een vloeiende
melodie die de instrumenten steeds van elkaar overnemen. In ‘Nacht und Phantome’ wordt
de stemming geheimzinniger en onheilspellender. Maar in ‘Zusammenkunft aller
Musikanten’ zijn de mistflarden verdwenen en buitelen de muzikale thema’s weer vrolijk
over elkaar heen.

Septentriones staat onder leiding van Herman Draaisma en bestaat uit de volgende
muzikanten:
Liesbeth van der Blom en Paula van Wijk (fluit/piccolo)
Martine Brouwer en Frans Oosterhuis (hobo/althobo)
Annemiek Vloon en Anja Jansen (klarinet)
Cora Rood en Jaap Oudendijk (hoorn)
Martin Jansen en Rik Ages (fagot)
Hans van Dongen Torman (contrabas)

Voor meer informatie: www.septentriones.nl


Comments are closed.